Appar som kan redda liv – GPS og nødhjelp for båtfolk og turgåarar i Askvoll

Vi i Askvoll veit kva det vil seia å vera ute på fjorden eller på fjellet. Vêret skiftar fort, fjordane er djupe, og hjelpa kan vera langt unna. App-ar kan gjere den avgjerande skilnaden, med di nøyaktige  lokalisering på kart, sender posisjonen din til redningstenesta, og hjelper deg å finna den nærmaste båten eller personen som kan stille raskt opp for å hjelpe deg i nød.

Her er ein gjennomgang av nokre av dei mange appane, for både båtfolk og turgåarar. Nokre er gratis, andre har betalte tenester/abonnement.

FOR DEG SOM ER UTE PÅ SJØEN

1. RS SafeTrx – Redningsselskapet sin eigen app

Dette er den aller viktigaste appen for alle som ferdast på sjøen langs kysten av Vestland.

RS SafeTrx er utvikla av Redningsselskapet i samarbeid med redningstenesta i meir enn ti land. Appen inneheld oppdaterte kart frå Kartverket, seglingsplanleggar, sporing og nødknapp.

Kva er særleg nyttig?

• Tilkall hjelp med eit trykk: Når du trykker på «Tilkall hjelp» kjem du til ei side der du vel mellom nødssituasjon, assistanse frå redningsskøyte – eller å tilkalla ein båt i nærleiken eller nokon du har avtale med å kontakte dersom noko hender. Du kan legge til eit bilete av situasjonen, og appen viser din noverande posisjon, kurs og hastigheit. Dette er svært nyttig informasjon for dei som skal hjelpe deg.
• Sjå redningsskøytene i sanntid: Appen viser posisjonen til Redningsselskapet sine skøyter direkte på kartet – slik ser du kor næraste redningsskøyte er akkurat no.
• Seglingsplanleggar med automatisk varsling: Du legg inn avgangsstad, destinasjon og forventa ankomsttid (ETA). Dersom du ikkje er framme i tide, vert kontaktane dine automatisk varsla.
• Sporingsmodus: Eit trykk startar sporing. Posisjonsdata vert sendt jamleg til serveren, og du kan justera intervall for å spara batteri.
• Maritime tryggleiksvarsel: Mottak av varsel og meldingar direkte frå Redningsselskapet via app og SMS.
• Fungerer òg utan nettilkopling: Maritim sikkerheitsinformasjon er tilgjengeleg offline.

Last ned: iOS og Android

iOS (App Store): https://apps.apple.com/gb/app/rs-safetrx/id1119577713

Android (Google Play): https://play.google.com/store/apps/details?id=safetrx.rs

Nettside: rs.no/safetrx

2. Boat Beacon – AIS-navigasjon og MMSI til nærmaste båt

Boat Beacon er appen som viser deg alle fartøy i nærleiken i sanntid – og gjev deg kontaktinformasjonen du treng for å nå dei.

AIS (Automatic Identification System) er det internasjonale systemet som alle større fartøy er pålagt å bruke. Boat Beacon nyttar dette til å visa deg eit levande kart over båtar i eit område på opptil 30 nautiske mil rundt deg.

Kva er særleg nyttig:

• MMSI-nummer til nærmaste båtar: Appen viser namn, posisjon, kurs, hastigheit – og MMSI-nummeret til kvar enkelt båt. Med MMSI-nummeret kan du kontakta dei direkte på VHF-radio. Dette er gull verdt om du treng hjelp frå ein båt i nærleiken og ikkje har anna kommunikasjon.
• Kollisjonsvarsling (CPA): Appen reknar kontinuerleg ut Closest Point of Approach og varslar deg – òg i bakgrunnen – dersom ein båt er på kollisjonskurs.
• Del eigen posisjon: Andre Boat Beacon-brukarar og nettstader som MarineTraffic kan følgja deg i sanntid.
• Sanntidsoppdatering: Boat Beacon nyttar AIS-data som er nærast mogeleg sanntid (real-time). Mange andre AIS-appar kan vera eit minutt eller meir etter.
• Man Overboard-sporing (iOS)

Last ned: iOS og Android

iOS (App Store): https://apps.apple.com/us/app/boat-beacon/id494877039

Android (Google Play:  https://play.google.com/store/apps/details?id=com.electricpocket.boatbeacon

3. SeaPeople – Båtfolk finn kvarandre på kartet

SeaPeople er ein sosial sporingsapp laga for båtlivet. Med over 8,5 millionar miles logga frå heile verda, er dette ein app der båtfolk aktivt hjelper kvarandre.

Kva er særleg nyttig:

• Live sporing: Start sporing med eit trykk, utan ekstra utstyr. Vener og familie ser deg på kartet i sanntid.
• «Hail» – eit rop på kartet: Du kan senda eit «hail» – eit synleg signal på kartet – som når alle i nærleiken. Perfekt om du treng eit ekstra par hender, lokal kunnskap, eller vil koordinera eit møte på sjøen.
• Meldingar basert på kart: Sjå kart-oversikt over kvar alle i gruppa er, og send meldingar til enkeltpersonar eller grupper i nærleiken.
• Digital loggbok: All ferdsel vert lagra automatisk med avstand, hastigheit og mannskapsdata.

Last ned: iOS og Android

iOS (App Store): https://apps.apple.com/us/app/seapeople-boat-travel-map/id6447652420

Android (Google Play): https://play.google.com/store/apps/details?id=com.seapeopleapp.seapeople

4. Savvy Navvy – GPS-kart med AIS og sjøkart på norsk

Savvy Navvy er tilgjengeleg på norsk og er omtalt som «Google Maps for båtar».

Kva er særleg nyttig:

• Strøymer sanntids AIS-data: fart, avstand, MMSI, posisjon og kurs til alle fartøy rundt deg
• Konsentriske sirklar rundt din posisjon viser raskt avstanden til andre fartøy og viktige element
• Marinainfo: kontaktinformasjon, tal båtplassar, fasilitetar og vêrbeskyttelse for hamner langs heile vestlandskysten
• Tidevatn, straum og vêrdata integrert

Last ned: iOS og Android

iOS (App Store): https://apps.apple.com/us/app/savvy-navvy-boating-navigation/id1305055457

Android (Google Play): https://play.google.com/store/apps/details?id=com.savvy.navvy.android.app

FOR DEG SOM ER PÅ TUR I FJELLET OG LANGS KYSTEN

5. Hjelp 113 – Norsk Luftambulanse si nødapp

Dette er appen alle i Norge bør ha på mobilen – uansett om du er til sjøs, på fjell eller i bygda.

Appen er laga av Norsk Luftambulanse og vert kontinuerleg vidareutvikla.

Kva er særleg nyttig?:

• GPS-koordinatane dine alltid synleg på skjermen: Du treng ikkje gjera noko – opnar du appen ser du nøyaktig kvar du er.
• Automatisk posisjonssending: Når du ringjer 113, 112 eller 110 frå appen, vert GPS-posisjonen din automatisk sendt til det rette nødsenteret via AML-systemet (Advanced Mobile Location).
• Fungerer sjølv utan dekning: Tek du eit skjermbilde av koordinatane der ulukka skjedde, kan du gå til eit område med dekning og lesa koordinatane opp til nødsenteret – slik at redningslaget veit kvar dei skal starta søket.
• Alle nødnummer samla: 113 (AMK/ambulanse), 112 (politi), 110 (brannvesen) og andre viktige nummer på éin stad.
• Nærmaste hjartestartar (AED): Viser kvar du finn nærmaste hjartestartar i Noreg.

Last ned: iOS og Android

iOS (App Store): https://apps.apple.com/us/app/hjelp-113/id363739748

Android (Google Play): https://play.google.com/store/apps/details?id=com.favouritesystems.android.emergencyapp.nla113

Nettside: norskluftambulanse.no/hjelp113

6. what3words – Tre ord stadfestar nøyaktig kvar du er

what3words er eit globalt lokasjonssystem som har redda liv i både norsk og internasjonal redningsteneste.

Slik fungerer det:

Heile jorda er delt inn i kvadrat på 3×3 meter. Kvart kvadrat har fått ei unik adresse med tre tilfeldige ord. Din posisjon i dag kan til dømes vera «fjord.stein.topp» – og desse tre orda fører redningsmannskapet akkurat til deg, med nokre få meters nøyaktigheit.

Kva er særleg nyttig?:

• Enkelt å formidla i stress: Tre vanlege ord er mykje lettare å hugsa og seia høgt enn to lange rekkjer med GPS-koordinatar.
• Fungerer offline: Appen nyttar GPS utan internettforbinding og brukar innebygd kompass til navigasjon.
• Brukt aktivt av redningstenesta: Fleire norske og internasjonale redningskorps nyttar what3words for å lokalisera sakna personar.
• Integrasjon: Fungerer saman med Google Maps og Apple Maps når du har nett.

Last ned: iOS og Android

iOS (App Store): https://apps.apple.com/gb/app/what3words-navigation-maps/id657878530

Android (Google Play): https://play.google.com/store/apps/details?id=com.what3words.android

7. ArriveSafe – Live GPS og SOS for solo-turgåarar

ArriveSafe er laga for deg som er mykje aleine – på tur, på jogg, på sykkel eller på sjøen.

• Del live posisjon med valde kontaktar – dei ser deg på kartet i sanntid
• Nødknapp sender SMS med GPS-posisjon til nødkontaktane dine
• Automatisk alarm ved unormale avvik (til dømes ingen rørsle over lengre tid)
• Gjensidig sporing: du ser òg kvar kontaktane dine er
• Varslar kontaktane ved avgang og ankomst via push-melding

Last ned: iOS og Android

iOS (App Store): https://apps.apple.com/us/app/arrive-safe-live-gps-sos/id783330557

Android (Google Play): https://play.google.com/store/apps/details?id=com.arrivesafe

Oppsummering – kva app passar til kva?

App	Båt	Fjell/ tur	MMSI*/nærmaste båt ✅	Nødmelding til RS/nødetatar ✅	Gratis✅
RS SafeTrx	✅	–	Redningsskøyter i sanntid	✅	✅
Boat Beacon	✅	–	✅ AIS + MMSI	–	Eingongskjøp med ekstra tilleggskjøp i app
SeaPeople	✅	–	«Hail» på kart	–	✅- tilbyr abonnement
Savvy Navvy	✅	–	AIS-data i sanntid	–	✅- tilbyr abonnement
Hjelp 113	–	✅	–	✅ 113/112/110	✅
what3words	✅	✅	–	Via nødsentral	✅- tilbyr abonnement
ArriveSafe	–	✅	–	SMS til kontaktar	✅- tilbyr abonnement

* MMSI står for Maritime Mobile Service Identity. Dette er eit unikt identifikasjons-nummer på ni siffer som fungerer som eit slags “telefonnummer” eller digital fingeravtrykk for eit fartøy.

Råd frå Askvoll i beredskap

I Askvoll har me sjø på så å seie alle kantar og fjell like bak. Det betyr at beredskapen vår må dekka begge arenaene. Du må sjølv vurdere kor relevant den eine eller den andre appen er.

Forslag:

1. Last ned Hjelp 113 i dag – det kostar ingenting og kan redda liv.
2. Båteigarar: installer RS SafeTrx før båtsesong. Legg inn kontaktinformasjon og bli kjent med seglingsplanleggaren.
3. Legg til what3words på alle mobilar i familien – øv på å finna tre-ord-adressa di heime, på hytta og i båten.
4. Vurder Boat Beacon om du er mykje aleine på fjorden og vil kunna nå næraste båt via VHF.

Teknologien er der, no gjeld det å ta han i bruk. Den beste nødsamtala er den du aldri treng å gjere, men det nest beste er det der du veit nøyaktig kvar du er og kven som kan hjelpe deg.

Askvoll i beredskap arbeidar for auka tryggleik og beredskapsmedvit i kommunen. Del gjerne denne artikkelen med familie, naboar og folk du er ute på sjøen eller fjellet saman med.